Tο κρασί είναι ένα προϊόν τα χαρακτηριστικά του οποίου εξαρτώνται άμεσα από την ποικιλία σταφυλιού από την οποία προέρχεται, την περιοχή όπου αυτή καλλιεργήθηκε, τις συνθήκες οινοποίησης κ.λπ. Γι’ αυτόν το λόγο έχουν θεσπιστεί από το νομοθέτη οι έννοιες των τύπων και των κατηγοριών των κρασιών. Αντίστοιχες ενδείξεις που αναγράφονται στις ετικέτες τους επιτρέπουν στον καταναλωτή να τα αναγνωρίζει εύκολα.
Οι τύποι των κρασιών σχετίζονται με το χρώμα, τη γλυκύτητα και την περιεκτικότητά τους σε διοξείδιο του άνθρακα.
Ανάλογα με το χρώμα τους, τα κρασιά διακρίνονται σε λευκά, ροζέ και ερυθρά. Πρόκειται για ένα χαρακτηριστικό που εξαρτάται αφ’ ενός από το είδος του σταφυλιού που χρησιμοποιήθηκε για την παρασκευή του κρασιού, αφ’ ετέρου από το είδος της οινοποίησης.
Ανάλογα με τη γλυκύτητά τους, την περιεκτικότητά τους δηλαδή σε σάκχαρα, διακρίνονται σε ξηρά, ημίξηρα, ημίγλυκα και γλυκά. Η γλυκύτητά τους οφείλεται στα σάκχαρα που παραμένουν αζύμωτα εάν διακοπεί η αλκοολική ζύμωση. Η διακοπή μπορεί να είναι φυσική, όπως στην περίπτωση των Φυσικώς Γλυκών Οίνων (Vins Naturellement Doux) ενώ στα Vins de Liquer η διακοπή της αλκοολικής ζύμωσης πραγματοποιείται με την προσθήκη αλκοόλης.
Ανάλογα με την περιεκτικότητά τους σε διαλυμένο διοξείδιο του άνθρακα, διακρίνονται σε ήσυχα, ημιαφρώδη και αφρώδη. Το αέριο μπορεί να προέρχεται από την αλκοολική ζύμωση και να έχει διατηρηθεί στο κρασί (Φυσικώς Αφρώδεις Οίνοι) ή να έχει προστεθεί εκ των υστέρων (Τεχνητώς Αφρώδεις Οίνοι).
Η νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Κοινότητας κατατάσσει τα κρασιά σε δύο μεγάλες κατηγορίες:
Τα Ονομασίας Προέλευσης και τα Επιτραπέζια.
1. Κρασιά Ονομασίας Προέλευσης
Ως Ονομασία Προέλευσης ορίζεται «το τοπωνύμιο που έχει αναγνωριστεί ως κοινόχρηστο εμπορικό όνομα των κρασιών της περιοχής όταν αυτά πληρούν ορισμένους όρους».
Αυτοί οι όροι καθορίζουν:
•τη ζώνη παραγωγής του κρασιού
•την ποικιλιακή σύνθεση του αμπελώνα
•τις καλλιεργητικές τεχνικές
•τις μεθόδους οινοποίησης
•τον ελάχιστο αλκοολικό τίτλο
•τη στρεμματική απόδοση
Σε αυτή την κατηγορία υπάγονται:
α) Τα κρασιά με ένδειξη Ονομασία Προέλευσης Ανωτέρας Ποιότητας (Ο.Π.Α.Π.)
β) Τα κρασιά με ένδειξη Ονομασία Προέλευσης Ελεγχόμενης (Ο.Π.Ε.)
ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΟΙΝΟΙ ΟΝΟΜΑΣΙΑΣ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ ΑΝΩΤΕΡΑΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ (Ο.Π.Α.Π.)
ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΟΙΝΟΙ ΟΝΟΜΑΣΙΑΣ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ
|
ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ
Αμύνταιο
Γουμένισσα
Νάουσα
Πλαγιές Μελίτωνα
|
ΝΗΣΙΑ ΑΙΓΑΙΟΥ
Λήμνος
Πάρος
Σαντορίνη
Ρόδος
|
ΚΡΗΤΗ
Αρχάνες
Δαφνές
Πεζά
Σητεία
|
ΘΕΣΣΑΛΙΑ
Αγχίαλος
Μεσενικόλα
Ραψάνη
|
ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ
Μαντινεία
Νεμέα
Πάτρα |
ΝΗΣΙΑ ΙΟΝΙΟΥ
Ρομπόλα Κεφαλληνίας
|
ΗΠΕΙΡΟΣ
Ζίτσα
|
|
ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΟΙΝΟΙ ΟΝΟΜΑΣΙΑΣ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΗΣ (Ο.Π.Ε.)
|
ΝΗΣΙΑ ΙΟΝΙΟΥ
Μοσχάτο Κεφαλληνίας
Μαυροδάφνη Κεφαλληνίας
ΝΗΣΙΑ ΑΙΓΑΙΟΥ
Μοσχάτο Λήμνου
Μοσχάτο Ρόδου Σάμος
|
ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ
Μοσχάτο Πατρών
Μοσχάτο Ρίου Πατρών
Μαυροδάφνη Πατρών |
2. Επιτραπέζια Κρασιά
Είναι τα κρασιά που προέρχονται από περιοχές των οποίων το κλίμα, το έδαφος και οι καλλιεργούμενες ποικιλίες αμπέλου δεν έχουν κριθεί κατάλληλα για την παραγωγή κρασιών με Ονομασία Προέλευσης. Στη μεγάλη αυτή κατηγορία κρασιών διακρίνονται οι εξής ομάδες:
Τοπικοί Οίνοι
Είναι μια κατηγορία κρασιών που δημιουργήθηκε τα τελευταία χρόνια. Αφορά τα κρασιά τα οποία, επειδή παράγονται σε συγκεκριμένα γεωγραφικά διαμερίσματα ή μεμονωμένες περιοχές, κυκλοφορούν στην αγορά με γεωγραφική ένδειξη παραγωγής π.χ. Κρητικός Τοπικός Οίνος. Η παραγωγή τους πληρεί όρους αντίστοιχους με αυτούς που συναντώνται στα Ονομασίας Προέλευσης και θεωρούνται ποιοτικώς αναβαθμισμένα επιτραπέζια κρασιά.
Οίνοι Ονομασίας κατά Παράδοση
Στην κατηγορία των επιτραπέζιων κρασιών κατατάσσεται σύμφωνα με την κοινοτική νομοθεσία και η Ρετσίνα, το γνωστό εύγευστο κρασί, που περιέχει διαλυμένη ποσότητα ρετσινιού. Στην ετικέτα του αναγράφεται η ένδειξη «Ονομασία κατά Παράδοση», που δηλώνει ότι το όνομα Ρετσίνα χρησιμοποιείται αποκλειστικά και παραδοσιακά για το χαρακτηρισμό ελληνικών κρασιών με το γνωστό άρωμα και τη γεύση των ... ρετσινάτων κρασιών.
Κρασιά Μάρκας
Είναι όλα τα κρασιά που κυκλοφορούν στην αγορά με ποικίλες εμπορικές ονομασίες. Στην παραγωγή τους μεγάλο ρόλο παίζουν η τεχνολογία, ο αυστηρός ποιοτικός έλεγχος και η τέχνη του οινοποιού να διαμορφώνει και να αναπαραγάγει ένα κρασί το οποίο διατηρεί τον ίδιο πάντα χαρακτήρα σύμφωνα με τις προτιμήσεις των καταναλωτών.
ΚΡΑΣΙΑ ΠΑΛΑΙΩΣΗΣ
Ο χαρακτήρας ορισμένων κρασιών βελτιώνεται σημαντικά με την παλαίωσή τους όσο αυτά ωριμάζουν μέσα σε βαρέλια ή όσο παραμένουν αποθηκευμένα στις φιάλες τους. Γι’ αυτά τα Κρασιά Παλαίωσης ο νομοθέτης έχει θεσπίσει ειδικές ενδείξεις που είναι ανάλογες με την κατηγορία στην οποία ανήκουν, καθώς και με το χρόνο και τρόπο παλαίωσής τους.
Για τα Ονομασία Προέλευσης. έχουν νομοθετηθεί οι ενδείξεις Reserve και Grande Reserve. Όσα κρασιά φέρνουν την ένδειξη Reserve έχουν παλιώσει σε ξύλινα βαρέλια και φιάλες: τα μεν λευκά δύο χρόνια συνολικά, τα δε ερυθρά τρία. Όσο για τα κρασιά που φέρουν την ένδειξη Grande Reserve αυτά πρέπει να έχουν παλιώσει: τα λευκά τρία χρόνια, τα ερυθρά τέσσερα. Στα Επιτραπέζια κρασιά έχει εισαχθεί ο όρος Κάβα. Ο χρόνος παλαίωσης σε βαρέλια και φιάλες έχει οριστεί να είναι: για τα λευκά κρασιά δύο χρόνια και για τα ερυθρά κρασιά τρία.
ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΤΟΠΙΚΟΙ ΟΙΝΟΙ
ΘΡΑΚΗ
Θρακικός
Ισμαρικός |
ΘΕΣΣΑΛΙΑ
Θεσσαλικός
Κρανιώτικος
Τυρνάβου |
ΗΠΕΙΡΟΣ
Ηπειρωτικός
Ιωαννίνων
Μετσοβίτικος |
ΝΗΣΙΑ ΙΟΝΙΟΥ
Κέρκυρας
Λευκάδας |
|
ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ
Μακεδονικός
Αβδήρων
Αγοράς
Αγιορείτικος
Ανδριανής
Βελβεντού
Επανωμίτικος
Γρεβενών
Δράμας
Ημαθίας
Μεσημβριώτικος
Παγγαιορίτικος
Πέλλας
Πλαγιές Βερτίσκου
Σιατιστινός
Σιθωνίας
Σερρών
Φλώρινας
Χαλκιδικής
|
ΣΤΕΡΕΑ ΕΛΛΑΔΑ
Αναβυσιώτικος
Αττικής
Βίλιτσα
Βορείων Πλαγιών Πεντελικού
Γερανείων
Θηβαϊκός
Ιλίου
Κοιλάδας Αταλάντης
Κορωπίου
Λετρίνων
Μαρκόπουλου
Παιανίτικος
Παλληνιώτικος
Πλαγιές του Αίνου
Πλαγιές Κιθαιρώνα
Πλαγιές Πάρνηθας
Ριτσώνα Αυλίδος
Σπάτων
Στερεάς Ελλάδας |
ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ
Πελοποννησιακός
Αρκαδίας
Κορινθιακός
Λακωνία
Μεσσηνιακός
Μονεμβάσιος
Πισάτιδος
Πλαγιές Αιγιαλείας
Πλαγιές Ορεινής Κορινθίας
Πλαγιών Πετρωτού
Πυλίας
Τεγέας
Τριφυλίας
|
ΚΡΗΤΗ
Κρητικός
Ηρακλειώτικος
Λασιθιώτικος
Κισάμου
ΝΗΣΙΑ ΑΙΓΑΙΟΥ
Αιγαιοπελαγίτικος
Δωδεκανησιακός
Πλαγιές Αμπέλου
Συριανός
|